Podczas gdy europejscy szefowie państw spotykają się w Belgii, aby omówić globalną konkurencyjność i wzmocnienie jednolitego rynku, europejski sektor farmaceutyczny oparty na badaniach musi stanowić integralną część tych dyskusji.

Sektor ten jest obecnie głównym motorem wzrostu przemysłowych nakładów UE na B+R, inwestując 55 mld euro rocznie w europejskie badania i rozwój oraz generując 320 mld euro eksportu. Ma największy udział w tworzeniu nadwyżki handlowej UE – o 30% większy niż wszystkie pozostałe sektory łącznie. Dane te potwierdzają niedawny raport Komisji Europejskiej, z którego wynika, że wzrost nakładów na B+R jest w dużej mierze napędzany przez sektor ochrony zdrowia.

Pomimo trudnych czasów sektor ten ma wyjątkową pozycję, by przyczynić się do budowy silniejszej, bardziej odpornej i zdrowszej Europy. Zapewnia wysokiej jakości miejsca pracy, wzrost gospodarczy i inwestycje, a jednocześnie dostarcza narzędzi do przeciwdziałania globalnym zagrożeniom zdrowotnym oraz rozwiązywania istniejących wyzwań zdrowotnych w Europie.

Jednak w ciągu ostatnich dwóch dekad Europa utraciła 25% swojego globalnego udziału w inwestycjach na rzecz innych regionów. Wydatki UE na B+R rosły średnio o 4,4% rocznie w latach 2010–2022; w USA wzrost ten wyniósł 5,5%, a w Chinach 20,7%.

Od czasu opublikowania w 2024 r. raportu Mario Draghiego na temat konkurencyjności UE, szybko zmieniająca się geopolityka sprawia, że przedsiębiorstwa działają obecnie w jeszcze bardziej wymagającym otoczeniu. Raport uznał strategiczne znaczenie sektora, a także jego niepewną przyszłość w kontekście ostrej konkurencji ze strony ambitnych państw, jednak większość zaleceń zawartych w raporcie pozostaje bez wdrożenia.

Przywódcy UE mogą odwrócić trendy ostatnich dekad i zapewnić, że Europa stanie się pierwszym wyborem dla inwestycji w innowacje w zakresie leków, kompetencje i miejsca pracy.

Gdy europejscy przywódcy spotykają się, aby omówić gospodarczą przyszłość kontynentu, EFPIA proponuje Dziesięć Działań na rzecz Wzrostu, Konkurencyjności, Bezpieczeństwa i Dobrobytu.

Zbudowanie odpowiedniego ekosystemu wspierającego kluczowy sektor konkurencyjny dla europejskiej gospodarki.

Niektóre z niedawno uzgodnionych przepisów dotyczących innowacyjnego sektora farmaceutycznego utrzymały status quo obowiązujące od dziesięcioleci i nie wykorzystały okazji do zmiany pozycji Europy w globalnym wyścigu oraz zapewnienia atrakcyjnych ram motywacyjnych. Pomimo pewnych pozytywnych oświadczeń dotyczących uznania znaczenia naszego sektora dla gospodarki europejskiej, skuteczne ulepszenia warunków działania nauk przyrodniczych w UE nadal nie zostały wprowadzone. Od ochrony własności intelektualnej po handel, UE dysponuje wieloma narzędziami służącymi do tworzenia konkurencyjnego środowiska dla innowacyjnego sektora farmaceutycznego.

Poniżej przedstawiamy pięć proponowanych działań, które należy podjąć w tym celu.

1. Stworzenie najlepszych w swojej klasie ram dotyczących własności intelektualnej i zachęt.
2. Modernizacja europejskich ram regulacyjnych i ram dotyczących badań klinicznych, aby nadążać za innowacjami.
3. Zapewnienie większej spójności ram regulacyjnych dotyczących zdrowia, środowiska i chemikaliów.
4. Zwiększenie przepływu środków finansowych na innowacje i uproszczenie dostępu do nich.
5. Zapewnienie, aby polityka handlowa UE wspierała kluczowe sektory konkurencyjne dla Europy.

Zreformować krajowe przepisy dotyczące refundacji aby w pełni docenić wartość innowacji

Ze względu na powszechne stosowanie mechanizmów zwrotu kosztów i refundacji w ponad dwóch trzecich państw członkowskich UE, udział przemysłu w wydatkach na produkty farmaceutyczne stale wzrastał w ostatnich latach z 15% do 22%. W praktyce oznacza to, że w ciągu ostatniej dekady innowacyjny przemysł całkowicie zwrócił wzrost wydatków związanych z wprowadzeniem własnych innowacji na rynki UE. Sytuacja ta jest nie do utrzymania.

Poniżej przedstawiamy pięć proponowanych działań, które należy podjąć w tym celu.

1. Wznowienie strategicznego dialogu na temat produktów farmaceutycznych.
2. Zwiększenie krajowych wydatków publicznych netto na innowacje farmaceutyczne.
3. Uwzględnienie wszystkich aspektów wartości leków innowacyjnych w mechanizmach oceny technologii medycznych (HTA) oraz ustalania cen i refundacji.
4. Stopniowe znoszenie krajowych środków ograniczających koszty i egzekwowanie dyrektywy UE w sprawie przejrzystości.
5. Umożliwienie firmom swobodnego ustalania cen wprowadzenia produktów na wszystkie rynki europejskie.

„Kiedy w tym tygodniu w Antwerpii spotkają się szefowie państw i liderzy branży, usłyszą, że teraz jest ostatnia szansa dla Europy, żeby zabezpieczyć swoją bazę przemysłową, zmniejszyć zależność od innych krajów i zapewnić swoim obywatelom ciągłość dostaw nowych leków.

Wartość, jaką przemysł farmaceutyczny wnosi do bilansu handlowego UE, jest bezkonkurencyjna i ma kluczowe znaczenie dla przyszłości Europy. Jednak zbyt często strategiczna wartość przemysłowa tego sektora jest pomijana. Nadszedł czas na działanie, jeśli chcemy czerpać korzyści, jakie ten sektor może przynieść jako kluczowy filar, na którym można budować przyszłość gospodarczą Europy” – powiedziała Nathalie Moll, dyrektor generalna EFPIA.

Link do 10 Działań: https://www.efpia.eu/news-events/the-efpia-view/statements-press-releases/european-pharmaceuticals-key-to-strengthening-eu-competitiveness/